Küçük Kırmızı Sandalyeler

“6 Nisan 2012’de, Saraybosna’nın Bosnalı Sırp kuvvetleri
tarafından kuşatılmasının başlangıcının 20. yıldönümünü
anmak amacıyla Saraybosna’nın ana caddesinin sekiz yüz
metresine iki sıra halinde 11.541 kırmızı sandalye dizildi.
1425 günlük kuşatmada öldürülen her bir Saraybosnalı için
bir boş sandalye. Altı yüz kırk üç küçük sandalyeyse keskin
nişancıların ve çevredeki dağlardan yapılan ağır
bombardımanın öldürdüğü çocukları simgeliyordu.”
Çağdaş İrlanda Edebiyatının usta kalemlerinden Edna
O’Brien, Küçük Kırmızı Sandalyeler’de yirminci yüzyılın en
kanlı soykırımlarından olan Saraybosna Kuşatması’nın izini
sürerken savaşın beraberinde getirdiği yıkımı, acının sınır
tanımazlığını, kolektif hafızanın silinmezliğini ve ölümün
karşısında yaşam mücadelesinde ısrarcı olmanın
yeşerttiklerini mercek altına alıyor. O’Brien bu romanında
adım adım gelen yıkım ve vahşetin karşısında gündelik
hayatın kılcal damarlarına sızmış direniş biçimlerine de ayna
tutuyor.
Küçük Kırmızı Sandalyeler, karanlığın tam kalbinde dahi
insan kalabilme gayretine ve en sancılı zamanlarda bile
umut etme cüretini gösterebilmeye yazılmış bir övgü…